AramaArama
Gıda Hattı

Şeker çocukları hiperaktif yapar mı?

5 Mayıs 2019, 15:23
Paylaş
Şeker çocukları hiperaktif yapar mı?

Amerikan Beslenme ve Diyetetik Akademisi sözcüsü Kristi L. King, bilimsel araştırmalardan elde edilen bulgulara bakıldığında şeker tüketiminin çocukları doğrudan hiperaktif yapan bir etkisi olduğu sonucuna varılamayacağını, ancak bu yönde hafif bir etki olabileceğinin de göz ardı edilemeyeceğini söylüyor.

Yetişkinlerde olduğu gibi, bazı çocuklar da kan şekerindeki oynamalara diğerlerine göre daha duyarlı olabilir. Bunun sonucunda, şeker tükettiklerinde daha uyarılmış bir duruma gelebilir. Özellikle, dikkat dağınıklığı hiperaktivite bozukluğu (DDHB) olan çocukların küçük bir bölümü şekere karşı daha duyarlı olabilir ve şeker tükettiklerinde davranışları değişebilir. Bu durumdaki çocuklarda tüketimi minimumda tutmak önerilebilir.

Şekerle çocuklarda hiperaktivite arasında bir bağlantı olduğu fikri 1970'lerde çocuk doktoru Feingold'un DDHB semptomlarını gidermek için ortaya attığı bir beslenme planına dayanıyor. Bu beslenme planında yapay aromalar, tatlandırıcılar ve koruyucuların tüketilmesi engelleniyordu. Bu moda ailelerin, çocuklarının aşırı davranışlarından şekeri sorumlu tutmaya başlamasına yol açtı.

Anneler şekerden daha fazla etkileniyor

Doksanlı yıllarda yapılan bir çalışmada bir grup annenin çocuğuna şekerli olmayan, yapay tatlandırıcı içeren içecekler verildi. Annelerin bir kısmına içeceklerin şekerli olduğu söylenirken kalan kısmına gerçek durum anlatıldı. İçeceğin şekerli olduğunu zanneden annelerin önemli bir kısmı, çocuklarının hiperaktif davranışlar göstermeye başladığını raporladı. Bu durum aslında hiperaktivitenin ebeveynin subjektif görüşü olabileceğini ortaya koydu.

Çocukların bol şeker tükettiği zamanlar genellikle eğlencenin olduğu zamanlardır: Bayramlar, eş dost ziyaretleri, gezmeler, kutlamalar. Böyle günlerde çocukların daha hareketli olmasını şekere bağlamak yanlış olabilir. Çocukların enerji dolu görünümüne adrenalin adı verilen hormonun salgılanması da neden olabilir. İnsan heyecanlandığında salgılanan bu hormon nabzı hızlandırır, kaslara kan akışını artırır. Bu da çocuğun daha hareketli olmasına neden olur. Bu durum kolaylıkla hiperaktivite ile karıştırılabilir.

Şeker hassasiyeti olmasa da aşırı tüketilmemeli

Uzmanlar çocuğunuzun gerçekten şekere duyarlı olup olmadığını anlamak için çocuğu birkaç hafta şekerli gıdalardan uzak tutmayı, sonrasında gazoz, kremalı pasta, içine bir kaşık şeker eklenmiş %100 meyve suyu gibi bir gıda vererek çocuğun değişimini izlemeyi öneriyor. Yine de sadece şeker tükettiğini bildiğiniz için çocuğunuzun sizin gözünüze hiperaktif davranışlar içine girmiş gibi görünebileceğini unutmayın.

Çoğu çocukta şekere karşı hassasiyet olmasa da bu istedikleri kadar yiyebilecekleri anlamına gelmemeli. Bol miktarda şeker içeren gıdalar mantık olarak bazı besin ögeleri yönünden zayıftır. Bu gıdaların fazlaca tüketilmesi, kötü beslenme sonucu fazladan enerji ve yetersiz besin alımına neden olabilir. Amerikan Kalp Derneği 2-18 yaşa arasındaki çocukların günde en fazla 6 tatlı kaşığı (24 gram) eklenmiş şeker tüketmesini önermektedir. Bu miktar şeker 50 gram sütlü çikolataya karşılık geliyor. 250 mililitrelik şekerli gazlı içecekte, markasına ve çeşidine göre 18-33 gram arasında şeker bulunuyor.

Çocuğun şeker tüketimini azaltmak için ne yapılmalı?

Eğer çocuğunuzun daha az şeker tüketmesini amaçlıyorsanız şu yöntemleri uygulayabilirsiniz:

  • Çocuğunuzun beslenmesindeki şeker miktarını yavaş yavaş azaltın: Çocuklarınıza 90/10 kuralını öğretin. Bazı beslenme uzmanları tarafından tavsiye edilen bu kural gün içinde tükettiğiniz 10 birim yiyecekten 9'unu sağlık, 1'ini keyif için yemeyi öngörüyor. Bu şekilde günlük şekerli gıda tüketimi ortalama 1-2 normal porsiyonda kalıyor.
  • Yemek zamanlarını rutine oturtun: Üç dört saatlik düzenli aralıklarla yemeğe oturmanın özellikle DDHB olan çocukların daha sakin olmalarını sağladığı yönünde deneyimler bulunuyor.
  • Şekerli gıdaları protein, doymamış yağlar, lif gibi besin ögeleri ile birlikte verin: Bu uygulama kanda ani kan şekeri yükselmelerini yavaşlatabilir. Kurabiyenin şekersiz süt veya süt alternatifleri ile yedirilmesi, dondurmanın üzerine kuru yemiş, yulaf ezmesi serpilmesi gibi uygulamalarla bu sağlanabilir.
  • Şekerli yiyecekleri sağlıklı bir yemeğin üzerine tatlı olarak tüketme alışkanlığı kazandırın.
  • Aç karnına şeker yememesini sağlayın.
  • Çocuğunuzun yeterli düzeyde su içtiğinden emin olun.
  • Şekerli yiyecekleri bir kutlama vesilesi ya da ödül haline getirerek çocuğun gözünde büyütmeyin.

Haber Etiketleri

Gıda Hattından güncel e-bülten almak için adresinizi girip kayıt olabilirsiniz.

.