Gıda Hattı

Sanayici "Yağ" Kıskacında

22 Ağustos 2007, 16:16
Paylaş

Havaların kurak geçmesiyle birlikte ayçiçeği yüzde 40-50 civarında rekolte kaybına uğrayınca sanayici de hammadde darboğazına girdi. Ayçiçeği tarlada kururken, sanayici ise stoksuz yakalanınca fiyatlar tavan yaptı. Ayçiçek yağı 12 günde üç kez zam gördü. 18 kiloluk ayçiçek yağı 31 YTL'den 44-47 YTL'ye çıktı. Üretimin yarısından çoğunu tek başına karşılayan Trakya ticaret borsalarında ayçiçeği fiyatı 0,825 YTL'den işlem görmeye başladı. 600 ile 700 bin ton arasında olan ham yağ açığının 900 bin tonlara ulaşması bekleniyor. Çareyi ithalatta arayan sanayiciler ise gümrük vergisinin indirilmesini bekliyor.

Sezer Yağ: Vergi oranı yüzde 36'ya çekilsin

Ayhan Sezer Yağ Limited Şirketi'nin sahibi Ayhan Sezer Ayçiçek, "Maliyetler inanılmaz arttı. Ramazan dönemine yeni hasatı bekleyen sanayici stoksuz girdi" diye konuştu. Sezer, "Ukrayna ve Rusya'ya uygulanan yüzde 60'lık vergi oranı AB ülkeleri seviyesi olan yüzde 36'ya çekilsin. Dövizin düşmesi ile birlikte de fiyatlar biraz düşebilir. Ocak-şubat gibi Arjantin'de üretim başladığında denge sağlanır" dedi.

Sezer, ayçiçeğindeki fiyat artışlarının diğer yağlara talebi artıracağını belirterek şunları söyledi: "Mısır fiyatları da bin 500 dolar civarında. mısır yağı, kanola talep görecektir. Dünya Ticaret Örgütü'ne üye olan Bulgaristan'a yönelik gümrük vergisinin düşürülmesi oradaki satıcıların ekmeğine yağ sürmek olur. Çünkü böyle bir söylenti bile oradaki satıcıları mal satmaz hale getirdi. Ödeyeceğim vergiler onların cebine gitmiş olacak."

Alemdar Yağ: İşlenecek ürün yok

Rekoltenin düşük olmasından dolayı işlenecek ürün bulmakta zorlandıklarını anlatan Alemdar Yağ Sanayi Yönetim Kurulu Başkanı Oktay Alemdar, "Trakya'da faaliyet gösteren fabrikalar alacak ayçiçeği bulamıyor. Bulunan ayçiçeklerinin fiyatlarının fazla olması da bizim maliyetlerimizi artırıyor" dedi. Yapılacak gümrük vergisi düzenlemeleri ile fiyatların dengelenebileceğini anlatan Alemdar, "Ama bu düzenleme yapılırken önemli bir ayrıntı da atlanmamalı. İç piyasadaki malı kim almışsa ithalat yapmada da aldığı oran kadar müsaade edilmelidir. Öteki türlü ithalatçıların elini ovuşturması anlamına gelir" diye konuştu.

Trakyabirlik: Üretici memnun

Ham yağ fiyatının artması durumunda kendilerinin artışı rafa yansıtmak zorunda olduklarını anlatan Trakya Birlik Yönetim Kurulu Başkanı Rafet Sezen, "ayçiçek fiyat artışlarından üreticinin memnun" diyerek, "Üreticinin mağdur olmamasını her zaman istedik. Bu yıl Türkiye'de beklediğimiz rekolte 750-800 bin tondur. Tabii ki bu oran geçen yıllarda 950 bin tondu. Bu düşüşten kaynaklı fiyatların artması üreticinin işine yaradı. Fiyatların daha fazla artacağını da bekliyoruz. Avans fiyatımızı 0,65 YTL olarak açıkladık. Farkını da üreticimize vereceğiz" şeklinde konuştu.

Edirne Ziraat Odası Fiyatlar yüksek değil

Edirne Ziraat Odası Başkanı Cengiz Yorulmaz yaşanan kuraklıkla birlikte ayçiçeğinde rekolte kaybı yaşandığını ve sanayicilerin işleyecek mal bulamayacağı telaşıyla birlikte alım fiyatlarını yükselttiğini söyledi. Yorulmaz, "Havaların kurak geçmesiyle birlikte ayçiçeği yüzde 40-50 civarında rekolte kaybına uğradı. Yaşanan bu rekolte kaybıyla birlikte sanayiciler de işleyecek ürün bulamayacağım telaşıyla fiyatları yükseltti. Şu an ki fiyatlar yüksek değil. Olması gereken yerde. Normalde ayçiçeği fiyatı buğday fiyatının 2.2 katı olması gerekiyor" dedi.

Yorulmaz, üreticiler olarak ithalat fonunun kaldırılmasını ya da indirilmesini istemediklerini çünkü fonların kalmasıyla birlikte tüccarların ve en büyük alımı yapan Trakya Birlik'in mağdur olacağını belirtti.

DTÖ'ye üye olmayan Rusya ve Ukrayna'nın Türkiye'ye zaten ayçiçeği satmadığını ham yağ satışı yaptığını söyleyen Yorulmaz, "Türkiye'nin yıllık ayçiçeği tüketimi 1.5 milyon ton. Türkiye'de üretim ise verim alınan geçmiş yıllarda 600 bin-800 bin ton arasıdır. Rusya ve Ukrayna Türkiye'ye ham yağ satışı yapıyor. Bize ayçiçeğini DTÖ'ye üye olan ülkeler yapıyor. Bu yüzden örgüte üye olmayan ülkelerin gümrük fonlarının düşürülmesine karşıyız" diye konuştu.

Aytaç Yağ: Lobi baskıları ithalatı engelliyor

Sektörün birkaç firmanın tekelinde olmaması gerektiğini belirten Aytaç Yağ Sanayii AŞ Fabrika Müdürü Yusuf Aydın, yıllık 300 bin ton ham yağ açığı bulunduğunu ve ithalatın kaçınılmaz olduğunu söyledi. Sektörde güçlü firmaların lobi baskıları sonucunda ithalatın engellendiğini ifade eden Aydın "Bu firmalar lobi çalışmaları ile Dış Ticaret Müsteşarlığı'na (DTM) baskı yaparak ithalatı engelliyor. Haziran ve temmuz sonlarında stokların erimesini fırsat bilerek kendi stoklarındaki ürünü yüksek fiyattan piyasaya sürerek haksız rekabete yol açıyorlar. Üretim ve tüketim arasındaki açık belli. Gümrük vergileri düşürülerek sektör birkaç firmanın tekelinden kurtarılmalı" dedi.

Gıda Hattından güncel e-bülten almak için adresinizi girip kayıt olabilirsiniz.

.