Bir gecede buharlaşan destekler ve tarımın finansmanı

Çok basit bir hesap yapalım ve çiftçiye verilen desteklerin bir gün içinde nasıl eridiğini, gelir garantili destekleme ve sürdürülebilir finansman ihtiyacının nasıl elzem olduğunu ortaya koyalım.

11 Mart 2022 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararı’na göre buğday, arpa, çavdar, yulaf ve tritikale ürünlerine bir defaya mahsus olmak üzere dekara 50 lira ek girdi desteği ödeneceği açıklanmıştı.

Ardından Tarım ve Orman Bakanı Prof. Dr. Vahit Kirişci, 3 milyar 267 milyon 722 bin TL’lik bu desteğin 15 Nisan 2022 tarihinden itibaren ödeneceğini açıkladı.

Hemen ertesi gün yani 16 Nisan 2022 gecesinden itibaren mazota 1 lira 79 kuruş zam yapıldı.

Tarımda kullanılan mazotun 3,5 milyar ila 4 milyar litre olduğunu kaydeden araştırmalar var. İhtiyatlı davranarak düşük olanı alsak bile sadece 16 Nisan’da mazota gelen zammın çiftçiye yıllık ek maliyeti 6 milyar 265 milyon TL.

Devletin verdiği mazot desteği ürüne göre değişiyor ama biz söylendiği gibi çiftçinin mazot maliyetinin yarısını devletin karşıladığı düşünelim. Bunun böyle olmadığını, desteğin ürüne göre %10 ile %30 arasında değiştiğini, son bir yılda mazot fiyatlarının 3 kat artmasıyla bu oranların da düştüğünü sağır sultan bile biliyor ama olsun yine de son mazot zammının çiftçiye maliyetini yarı yarıya düşürelim.

Karşımıza 3 milyar 132 milyon TL’lik ek bir yük çıkıyor. Tek seferlik ödenen ek girdi desteği ne kadardı tekrar hatırlayalım: 3 milyar 267 milyon 722 bin TL.

Sadece mazota gelen son zamla uçup giden tek seferlik destek gerçeği…

Onlarca örnek verilebilir ancak en güncel olanıyla somutlaştırmaya çalıştım.

Tarımda yeni eylem planı neler getirecek?

Ziraat Bankası’nın 12 Nisan 2022 tarihli basın toplantısında duyurduğu yeni tarım stratejisi kapsamında sunduğu yeni krediler hem kadınları, gençleri, kooperatifleri ve güneş enerjili sulamayı öncelemesi hem de katma değer sağlayacak bir üretime odaklanması açısından çok önemli ve takip edilmesi gereken bir konudur.

20 yıla yaklaşan tarımsal yayıncılığımda en çok duyduğum üretici serzenişlerinden biri, tarıma finans sağlayan tüm bankalar için geçerli olduğu dile getirilen "Üst mercilerde alınan kararların ve yaklaşımların yansımalarını şube düzeyinde göremiyoruz. Zorluk üzerine, zorluk, kesinti üzerine kesinti oluyor" şeklinde özetlenebilir.

Bu nedenle Ziraat Bankası Genel Müdürü Alpaslan Çakar’ın açıklamasında geçen "ulaşılabilir finansman" ifadesinin üzerinde durmak gerekir. Özel bankalara göre daha düşük maliyetli ve faiz destekli kredilerin daha ulaşılabilir olması mevcut kaynağın tabana yayılmasını sağlayacak en önemli unsurdur. Yoksa yukarıda ifade ettiğim pranga ağırlaşmaya devam edecektir.

Bir gecede buhar olan desteklerin yerine umarız kısa zamanda açıklanacak gelir garantili destekleme modeli ve sürdürülebilir, ulaşılabilir, daha düşük maliyetli finansman yöntemleri uygulanır.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Galip Umut Özdil - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gıda Hattı Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gıda Hattı hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA), Anka Haber Ajansı (ANKA) tarafından servis edilen tüm haberler Gıda Hattı editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Gıda Hattı değil haberi geçen ajanstır.