Pasifikteki ilginç “süper yapı” dinozorların zamanından bu yana büyüyor!

Melanezya Sınır Platosu (Melanesian Border Plateau) adı verilen bu sıra dışı yapının 4 farklı aşamada oluştuğu düşünülüyor. Peki bu yapı nasıl oluştu? İçeriği ne?

Pasifikteki ilginç “süper yapı” dinozorların zamanından bu yana büyüyor!
Haber albümü için resme tıklayın

Pasifik Okyanusu'nun derinliklerinde uzanan muazzam bir jeolojik süper yapı, İngiltere’den daha büyük bir levha içi volkanizma alanı tarafından beslenerek Kretase döneminden (145 – 66 milyon yıl öncesi) bu yana büyüyor.

Melanezya Sınır Platosu olarak adlandırılan bölgenin nasıl oluştuğunu belirleme amacıyla yapılan yeni bir araştırmada, jeologlar bu yapının dinozorların Dünya'da dolaştığı zamandan başlayarak günümüze kadar devam eden birkaç farklı volkanizma dalgasıyla oluştuğu sonucuna vardı.

Deniz tabanı sayısız deniz dağı (sualtı dağları) ve sırtın yanı sıra daha büyük volkanik yapılarla kaplı. Genellikle bu gibi sualtı özelliklerinin tek, biraz ani volkanik yükselmelerle oluştuğu varsayılır.

Ancak yeni araştırma, Melanezya Sınır Platosu'nun daha karmaşık bir geçmişe sahip olduğunu gösteriyor. Güneybatı Pasifik Okyanusu'nda yer alan sözde üstyapı, dört farklı aşamada ortaya çıkan yavaş yanan bir oluşumla milyonlarca yıl içinde oluşmuş gibi görünüyor.

Pasifikteki ilginç “süper yapı” dinozorların zamanından bu yana büyüyor!

Araştırma nasıl yapıldı?

Ekip, bulgularına ulaşmak için Melanezya Sınır Platosu bölgesinden, Batı Samoa Denizdağlarından, Doğu Samoa Denizdağı İlinden ve Tuvalu Denizdağı Zinciri bölgesinden topladığı örnekler üzerinde jeokimyasal analizler gerçekleştirdi. Analizler süper yapının temelinin yaklaşık 120 milyon yıl önce Kretase döneminde dev bir lav püskürmesi ile atıldığını ve bir dizi deniz dibi oluşturduğunu gösterdi.

İkinci aşamada, 56 milyon ila 33,9 milyon yıl önce, litosfer (Dünya'nın dış kayalık kabuğu) Arago sıcak noktası adı verilen volkanik bir bölgenin üzerinden geçerek daha fazla deniz dibi ve bazı okyanus adaları oluşturdu. Bu adalar sonunda aşındı ve yüzeyin altına battı.

Üçüncü aşamada, Miyosen çağında (23 milyon ila 5 milyon yıl önce) dünyanın litosferi bir başka sıcak nokta olan Samoa sıcak noktasının üzerinden geçerken aynı adalar ve su altı dağları yeniden aktif hale geldi ve yeni volkanlar oluştu. Bu volkanik sıcak nokta bugün bile yeni adalar oluşturmaya devam ediyor.

Son olarak, bugün hala devam eden bir dönemde, platoda yeni volkanik patlamalar ortaya çıktı. Çünkü litosfer, Tonga çukurunun altındaki Pasifik plakasının geri çekilmesiyle deforme oldu.

Araştırmadan elde edilen sonuçlar Earth and Planetary Science Letters dergisinde yayınlandı.

25 Oca 2024 - 13:00 - Bilim


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gıda Hattı Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gıda Hattı hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Gıda Hattı editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Gıda Hattı değil haberi geçen ajanstır.