Yapay diş minesi, gerçek dişten daha sağlam!

Yeni geliştirilen bir malzeme, diş minesinin karmaşık yapısını taklit ederken, daha güçlü bir bileşime sahip…

Yapay diş minesi, gerçek dişten daha sağlam!
Haber albümü için resme tıklayın

Dişler, dış yüzeyindeki mine tabakası sayesinde yıllar boyu çiğnemeye ve parçalamaya karşı dayanır. İnsan vücudundaki bu en sert doku olan diş minesi dişlere dayanacak kadar güçlü, aynı zamanda uzun yıllar çiğnemede çatlamayacak kadar elastiktir.

Diş minesi o kadar mucizevi bir yapı ki bilim insanları bugüne dek bunu ikame edecek bir malzeme oluşturamamıştı. Şimdilerdeyse bir grup araştırmacı, diş minesinden daha sert ve daha dayanıklı olan “yapay diş minesi” geliştirdiklerini açıkladı.

Araştıra ekibinde yer almayan, Nottingham Üniversitesi’nden Biyomedikal Mühendisi Alvaro Mata, “Bu çok büyük bir ilerleme. Dişleri tamir etmekten çok daha geniş bir kullanım alanı olacak. İnsanların kullanacağı zırhlardan araba veya zeminlerin yüzeylerini güçlendirmeye veya sertleştirmeye, birçok uygulama alanı bulacak” diye konuştu.

Yapay diş minesi, gerçek dişten daha sağlam!

Diş minesini taklit etmek neden zor?

Diş minesi, iç içe geçen birçok farklı yapıya sahip olması sebebiyle taklit edilmesi zor bir yapıdır. Örnek verecek olursak, yün liflerinin ipliğe dönüştürülmesi ve daha sonra halat dikişi ile süveter olarak örülmesine benzetilebilir.

Diş minesinde de Kalsiyum, fosfor ve oksijen atomları, kristal iplikler oluşturmak için karmaşık, kendini tekrar eden bir desende bir araya gelir. Diş minesi üreten hücreler, bu ipliklerin etrafında magnezyumca zengin bir kaplama oluşturur. Daha sonra, bu iplikler güçlü bir malzeme oluşturacak şekilde birlikte “örülür”, bunlar da demetler ve kıvrımlara benzeyen yapılar halinde düzenlenir.

Yeni çalışmada da bilim insanları diş minesinin doğal yapısını taklit etmeye çalıştı. Biyolojik araçları kullanmak yerine, sözü edilen iplik yapılarını doğru şekilde yerleştirmek için aşırı yüksek sıcaklıkları kullandılar.

Daha önceki yapay diş minesi çalışmalarında olduğu gibi yeni malzeme de hidroksiapatitten oluşan tellerle oluşturuldu. Gerçek diş minesi de bu mineralde oluşuyor. Ancak birçok diğer sentetik diş minesinin aksine, araştırmacılar telleri şekil verilebilen metal bazlı bir katmanla kapladı.

Yapay diş minesinin sağlamlığı nereden geliyor?

Michigan Üniversitesi'nde Kimya Mühendisi olan, araştırma ekibinden Nicholas Kotov, yapay emayeyi bu kadar dayanıklı yapan gizli bileşenin kristal iplikler üzerindeki bu kaplama olduğunu ifade etti.

Tellerin etrafındaki yumuşak malzeme herhangi bir güçlü basıncı veya şoku emebileceğinden kaplama, tellerin kopma olasılığını azaltır.

Kotov, doğal diş minesindeki ipliklerin açısından zengin bir kaplamaya sahip olduğunu, ancak araştırmacıların bunun yerine son derece güçlü ve toksik olmayan zirkonyum oksit kullandıklarını aktardı.

Sonuçta elmas bıçaklı bir testere ile şekiller halinde kesilebilen emaye benzeri bir malzeme elde edildi.

Araştırmadan elde edilen sonuçlar Science dergisinde yayınlandı.

23 Mar 2023 - 18:00 - Bilim


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gıda Hattı Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gıda Hattı hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Gıda Hattı editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Gıda Hattı değil haberi geçen ajanstır.