Kör farelerin görmesini sağlayan tedavi bilim dünyasını sarstı!

Yaşam süresince beynin kendi içindeki bağlantıları tekrar yapılandırabilmek kabiliyeti, sinir bilimcileri şaşırtmaya devam ediyor. Yeni bir araştırmada bilim insanları, doğuştan kör olan yetişkin farelerin görmesini sağlamayı başardı…

Ağır geçen koronavirüsün beyindeki etkisi, 20 yıl yaşlanmaya bedel!
Haber albümü için resme tıklayın

Araştırmadan elde edilen bulgular Current Biology dergisinde yayınlandı. 

Farelerde, nadiren insanlarda görülen bir retina hastalığı olan leber konjenital amorozisi (LCA) vardı. Bu hastalık, doğumda körlüğe veya ciddi görme kaybına yol açıyor.

Kalıtsal olan bu hastalık, retina ve ışığı yakalama becerisiyle ilişkili çok sayıda genden bir tanesindeki bir mutasyona bağlı olarak ortaya çıkıyor.

Görme engeliyle ilgili araştırmalar

Bilim insanları gözün bu kısmındaki hasar görmüş veya işlevini yitirmiş fotoreseptörleri (ışık alıcı hücreler) tamir edebilmek için 20-30 yıldır farklı tedavi yöntemleri üzerinde. Bunlardan bazıları retina implantları, gen düzenleme müdahaleleri ve ilaç tedavileriydi.

Adı geçen yöntemlerin tümü, görme duyusunu farklı seviyelerde düzeltebiliyor. Ancak çubuk reseptörleri kapsayan mutasyonların bulunduğu hastalar için, retinayı hedefleyen sentetik bileşikler daha iyi sonuç veriyor.

Gözün arka bölümünde yer alan çubuk fotoreseptörler, loş ışığı algılıyor. Bu özel sinirler bir dizi biyokimyasal reaksiyonla, loş ışığı elektrik sinyallerine dönüştürerek beyne aktarıyor.

Daha önce Leber konjenital amorozisi (LCA) hastası çocuklarla yapılan araştırmalar, doğrudan göze enjekte edilen sentetik retinoid tedavilerinin görme kaybını kısmen düzelttiğini göstermişti. Ancak bu tedavilerin yetişkinlerde nasıl sonuç vereceği bilinmiyordu.

Geleneksel olarak beynin görme sisteminin hayatın ilk yıllarında oluştuğu ve sağlamlaştığı düşünülür. Bu düşünceye göre gelişimin bu önemli döneminde göz çalışmazsa, beyindeki görsel ağlar olması gerektiği gibi yapılandırılmaz ve hayat boyu görme kusuru ortaya çıkar. Ancak memeli canlıların görme kabiliyeti bu kadar katı bir yapıda değil, bugüne de düşünülenden çok daha “esnek” olabilir.

Kör farelerin görmesini sağlayan tedavi bilim dünyasını sarstı!

Tedaviyi alan kör farelerin beynindeki görme bağlantıları güçlendi!

Bu fikri incelemek isteyen araştırmacılar, retinal dejenerasyonla doğan yetişkin farelere 7 gün boyunca sentetik retinoid verdi. Sonraki 27 gün boyunca hayvanların ışık hassasiyetini ve ışığa dayalı davranışlarını düzelten tedavi, görme yetisini kısmen yerine getirme konusunda başarılı oldu.

Tedaviden sonraki 9 günde, optik sinirlerin aktifleştirdiği görme korteksinde çok daha fazla sinir tespit edildi. Bu da, gözden görsel kortekse bilgi taşıyan görsel yolların retinoid tedavisiyle, yetişkin farelerde dahi önemli ölçüde restore edilebildiğini ortaya çıkardı.

Uzmanlar elde edilen sonuçları “Tedavinin görmeyle ilgili ne kadar beyin bağlantısını kurtardığını görmek hepimizi hayrete düşürdü” sözleriyle yorumladı.

15 Eki 2022 - 17:45 - Bilim


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Gıda Hattı Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Gıda Hattı hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Gıda Hattı editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Gıda Hattı değil haberi geçen ajanstır.