Gıda Hattı

Evrenin genişlemesi önündeki esrar perdesi varlığını koruyor

27 Mayıs 2022, 20:04
Paylaş
Evrenin genişlemesi önündeki esrar perdesi varlığını koruyor

Hubble Uzay Teleskobunun 30  yıl boyunca topladığı verileri inceleyen araştırmacılar, evrenin genişleme hızını ölçmek üzere uzaydaki 40'tan fazla noktayı işaretlemeyi başardı. Ancak bu çalışma, yıllardır bilim insanlarının kafasını kurcalayan olan bir soruyu da perçinledi.

Evrenin genişlemekte olduğu konusunda bilim insanları hemfikir, diğer yandan son dönemde edinilen bilgiler, evrenin genişlemesinin yavaşlamadığını, aksine giderek hızlandığını gösteriyor. Evrenin genişleme hızını gösteren sayıya, bu gözlemi 1929'da ilk kez yapan kişi olan Edwin Hubble (Habıl okunur) anısına "Hubble Sabiti" deniyor.

Evren megaparsek başına 73 km/saniye hızla genişliyor

Foto: NASA, ESA, Adam G. Riess (STScI, JHU)

Dünyadaki farklı gözlem evleri evrenin farklı noktalarına baktıkları için Hubble Sabiti farklı şekillerde hesaplanabiliyor ve bugüne kadar bu konuda fikir birliği sağlanabilmiş değil. Ancak NASA'nın son çalışması bu konuda en kesin verileri sunuyor. Yeni çalışmaya evrenin megaparsek başına saniyede 73 kilometrelik bir hızla genişlediğini ortaya koyuyor. Megaparsek 3,26 milyon ışık yılına karşılık gelen bir uzaklık birimi olarak kullanılıyor.

Hubble teleskobu tarafından toplanan veri miktarı o kadar fazla ki, ölçüm için hatalı nirengi taşlarının seçilmiş olması ihtimalinin milyonda bir olduğu ifade ediliyor. Sorun da buradan kaynaklanıyor. Hubble teleskobundan edinilen veriler süpernova adı verilen gök cisimlerinin hareketlerini baz alıyor. Diğer yandan, evrenin oluşumu ile ilgili en fazla kabul gören büyük patlama teorisine bağlı ölçümler son saniyede 1 km hata payı olduğu ifade edilen son değerle çelişiyor.

Arka plan radyasyonu ise farklı bir sonuç veriyor

buyuk-patlama-evren-gidahatti

Evrenin genişlemesini hesaplamak için kullanılan bir diğer metot, büyük patlamanın boşluktaki yankısı olarak değerlendirilen kozmik arka plan mikrodalga radyasyonunun izlenmesi. Bu metotla yapılan hesaplamalar, evrenin megaparsek başına saniyede 67,5 km hızla genişlediğini gösteriyordu. Bu ise Hubble 73 km/s olan Hubble gözlemlerinden çok daha yavaş.

Şimdi astronomlar arka plan radyasyonu ve görülebilir evren gözlemleri arasındaki bu farkın nedenini anlamaya çalışıyor. Yakın zamanda uzaya gönderilen James Webb Uzay Teleskobunun önümüzdeki 20 yıl boyunca yapacağı ölçümlerin konuyu daha da netleştireceği düşünülüyor.

Hubble verilerinin kullanıldığı ve yakın zamanda Astronomical Journal dergisinde yayınlanacak olan son çalışmanın taslağına bu bağlantıdan ulaşabilirsiniz.

Kaynak: NASA

Haber Etiketleri

Gıda Hattından güncel e-bülten almak için adresinizi girip kayıt olabilirsiniz.

.