AramaArama
Gıda Hattı

Devletler toplum sağlığı araştırmalarında tarafsızlığın neresinde?

1 Eylül 2021, 18:21
Paylaş
Devletler toplum sağlığı araştırmalarında tarafsızlığın neresinde?

Araştırmaya göre, özellikle beslenme ve fiziksel aktivite gibi toplum sağlığı konularındaki bilimsel çalışmaları finanse eden kurumlar, sonuçlara müdahale etme eğilimi taşıyor.

Toplum sağlığı alanında çalışmalar yürüten bilim insanları arasında yapılan bir araştırma; özellikle beslenme, cinsel sağlık, fiziksel aktivite, madde kullanımı gibi konularda elde edilen sonuçlara daha sık müdahale edildiğini gösterdi.

Araştırmaya katılan 104 bilim insanının %18'i hayatlarında en az bir kere bulguları değiştirmeleri, yayınlamamaları ya da araştırmanın yayınlanmasını geciktirmeleri yönünde baskı altında kaldıklarını ifade etti.

PloS ONE dergisinde yayınlanan araştırma, toplum sağlığının iyileştirilmesine yönelik müdahalelerin verimliliğini değerlendiren çalışmalar yürüten bilim insanlarına odaklandı.

düzeltme, değiştirme

Devlet kurumlarından baskı daha fazla

Her ne kadar sektörün finansörlüğündeki araştırmaların baskıya daha açık olduğu düşünülse de, bu yönde bir delile rastlanmadı. Aksine, bilim insanları devlet kurumları tarafından finanse edilen çalışmalarda baskı görme ihtimallerinin daha yüksek olduğunu ifade ettiler.

Araştırmanın sonuçlarına göre, uygulanan baskıların çeşitleri karşılaşılma sıklığına göre şöyle sıralanıyor:

  • Sonuçlar istendiği gibi olmadığı için araştırmanın yayınlaması konusunda isteksizlik (9 kez)
  • Çalışmada elde edilen çıkarımlarının değiştirilmesi yönünde talep (6)
  • Bulguların raporlanmasının geciktirilmesi yönünde talep (5)
  • Araştırma ekibinin üyelerinin itibarının sarsılmaya çalışılması (4)
  • İstendiği gibi olmayan bazı sonuçların yayınlanmaması yönünde talep (3)
  • Sonuçların bazı gruplara açıklanmasının engellenmeye çalışılması (3)
  • Kullanılan metot veya analizin değiştirilmesi yönünde talep (2)

Son araştırmanın örneklem sayısı küçük olsa da, sonuçlar 2006'da yapılan benzer bir araştırmanın sonuçlarını pekiştiriyor. Devlet tarafından finanse edilen sağlık araştırmalarını konu alan ve Australian and New Zealand Journal of Public Health dergisinde yayınlanan bu çalışmada da çoğu kez sonuçların "temizlenmesi" talebi geldiği, araştırmanın yayınlanmasının geciktirildiği ya da engellendiği ortaya koyulmuştu.

beslenme eğitimi, okul sütü, toplum sağlığı

Politika ve yatırımın büyüklüğü

Araştırmacılara göre finansörler sonuçların açıklanmasını engelleyebiliyor veya politik anlamda daha uygun bir zaman gelene, örneğin seçimler sonuçlanana kadar geciktirme yoluna gidebiliyor. Nature dergisinin haberine göre özellikle sağlıkla ilgili devlet kurumları, beklenmedik sonuçlar çıkması halinde bulgulara müdahale etme eğiliminde. Bu eğilimi artıran bir başka durum ise araştırmanın konu aldığı toplum sağlığı girişimi (örneğin eğitim veya sağlık programı) için ciddi bir yatırım yapılmış olması.

Araştırmacılar bu sıkıntının önüne geçilebilmesi için, toplum sağlığının iyileştirilmesine yönelik girişimleri inceleyen araştırmalar için de, ilaç araştırmalarında olduğu gibi önceden deney protokolü yayınlanmasının ve deneyin yasal olarak kayıt altına alınmasının gerektiğini ifade ediyor.

Gıda Hattından güncel e-bülten almak için adresinizi girip kayıt olabilirsiniz.

.