Gıda Hattı

Demir eksikliği diyeti

26 Ocak 2022, 16:54
Paylaş

Sürekli yorgun musunuz? Sebepsiz yere aniden sinirleniyor musunuz? Saçlarınız çok mu dökülüyor?..

Tüm bunların nedeni demir eksikliği olabilir. Demir eksikliği Türkiye’de çok görülen bir hastalıktır. Demir vücudumuz için önemli bir mineraldir, vücutta üretilmediği için besinler yoluyla yeterli miktarda alınması gereklidir. Özellikle bazı dönemlerde ve riskli gruplarda demir alımı takip edilmelidir.

Demir eksikliği anemisi nedenleri ?

gebelik

  • Kan kaybı
  • Diyette yetersiz demir alımı
  • Demir emiliminde bozukluk
  • Hamilelik

Kimler risk altında ?

  • Kadınlar
  • Yeni doğanlar ve çocuklar
  • Vejetaryenler
  • Düzenli kan verenler

Kanda oksijeni taşıyan hücrelerin ismi “alyuvar”dır. Bu hücreler vücutta düzenli olarak kemik iliğinde üretilir. Besinlerle aldığımız demir, alyuvarların yapımı ve oksijen taşıması için önemlidir. Besinlerle gelen demirin ihtiyaç fazlası, vücutta depolanır. Ancak yeterli demir alınmazsa bu depo tükenir ve alyuvar üretimi aksamaya başlar.

Demir kırmızı kan hücrelerindeki hemoglobinin yapısına girerek oksijen taşımaya yardımcı olduğundan, demir eksikliğinde yeterli oksijen taşınamaz. Bu durumda enerji üretimi için oksijen ihtiyacı da aksar, kalp yorulur, kişi kendini güçsüz hisseder, uyku hali ve yorgunluk dikkat çekici hale gelir.

Demir eksikliği anemisi belirtileri nelerdir ?

  • Aşırı yorgun hissetme
  • Soluk cilt rengi
  • Güçsüzlük
  • Nefes darlığı
  • Baş ağrısı
  • Baş dönmesi
  • El ve ayaklarda üşüme ve soğukluk
  • Dilde acıma, yaralar
  • Tırnaklarda kırılma
  • Kalbin hızlı atması
  • Toprak yeme isteği
  • Küçük çocuk ve yeni doğanlarda iştahsızlık
  • Bacaklarda karıncalanma ve yorgunluk

Demir eksikliğinde, mutlaka hekimin önereceği ilaç tedavisi ile birlikte diyete dikkat etmek gerekir.

Demir içeriği yüksek besinler nelerdir ?

  • Karaciğer, kırmızı et
  • Tavuk, balık
  • Yumurta
  • Üzüm, pekmez
  • Kuru baklagiller
  • Kuru kayısı, kuru üzüm, kuru dut gibi kuru meyveler
  • Yeşil yapraklı sebzeler (ıspanak, pazı gibi)
  • Fındık, fıstık, susam

Demir eksikliği anemisi diyetinde nelere dikkat etmeliyiz ?

  • C vitamini demir emilimini artırırken hemoglobin üretiminde de önemli yer tutar. Bu yüzden demirden zengin besinler yerken, yanında C vitamini olmasına dikkat etmek gerekir. Kivi, portakal, mandalina, bol limonlu salata kolay seçimler olabilir
  • Yumurta ile birlikte taze sıkılmış portakal suyu veya greyfurt suyu tüketmek yumurtadaki demir emilimini arttırır
  • Yumurta haşlamak yerine menemen yaparak domates, soğan, kırmızı biber ilavesi ile C vitamini kazandırılacağı için demir emilimi arttırılabilir
  • Ispanağın yumurta ile pişirilmesi demir emilimini arttıracaktır.
  • Çay ve kahveyi ara öğünlerde tüketmemiz daha faydalı olacaktır.
  • Özellikle çayda bulunan fitat ve tanenlerin demir emilimini azaltmamaları için çayı açık veya limon sıkarak içmek faydalı olacaktır.
  • Ayrıca kalsiyum demir emilimini engeller, bu yüzden süt ve sütlü ürünler demir takviyesi olan ilaçla birlikte alınmamalıdır.

Sağlıklı ve fit kalın

Diyetisyen Neslihan Aktepe

Yazarın Diğer Yazıları

Gıda Hattından güncel e-bülten almak için adresinizi girip kayıt olabilirsiniz.

.