Gıda Hattı

2021 Nobel Tıp Ödülü: Isı ve temas reseptörlerinin keşfi!

25 Ekim 2021, 16:43
Paylaş
2021 Nobel Tıp Ödülü: Isı ve temas reseptörlerinin keşfi!

David Julius ve Ardem Patapoutian ısı, soğuk, ağrı ve basınç için sinir hücresi sensörleri buldular. Bu buluş onlara Nobel ödülü getirdi.

Kaliforniya, San Francisco Üniversitesi'nden David Julius ve La Jolla, Kaliforniya'daki Scripps Araştırma Enstitüsü'nden Ardem Patapoutian, sinir hücrelerinde ısı, soğuk ve basıncı algılayan sensörleri belirlemeye yönelik araştırmalarından dolayı 4 Ekim'de ödül sahibi oldular.

Ödül sahipleri, kırmızı biber veya sıcak bir sobadan gelen yanan ısıyı, mentolün soğuma hissini veya sarılmadan gelen basıncı beyne gönderilebilecek sinir sinyallerine dönüştüren reseptör proteinlerini tanımladılar.

Kapsaisin ve ısı reseptörleri: TRPV1

Potein bir iyon kanalı, hücrenin zarında yer alıyor. Yüklü atomların veya moleküllerin hücrenin içine veya dışına akışını kontrol etmek için açılan veya kapanan bir tür moleküler kapı olarak görev yapıyor.

Bu durumda, TRPV1 reseptörü kapsaisin veya ısı ile karşılaştığında açılıyor ve hücreye yüklü kalsiyum iyonlarının girmesine izin veriyor. Bu kalsiyum akışı, sıcak maddeleri uyarmak için beyne gönderilen elektrik sinyallerini tetikliyor.

Soğuk algılayıcı reseptör proteini: TRPM8

Julius, soğuk algılayıcı bir reseptör proteini olan TRPM8'i ortaya çıkarmak bir bileşik mentolü kullandı. Bir sinirbilimci ve Howard Hughes Tıp Enstitüsü araştırmacısı olan Patapoutian da, bağımsız olarak çalışarak, aynı anda bu reseptörü keşfetti.

Mekanik basınca yanıt olarak açılan bir reseptör proteini: PIEZO1-PIEZO2

PIEZO2, hafif dokunuşları ve okşamaları algılayan Merkel hücreleri adı verilen derideki sinir hücreleri üzerindeki reseptör. Ayrıca akciğerlerdeki sinirlerin organların aşırı şişmesini önlemeye yardımcı olur. Üstelik mesane ve bağırsak fonksiyonları için de önemli. Araştırmacılar, PIEZO2 eksikliği olan çocukların denge sorunları olduğunu ve uzuvlarının nerede olduğunu hissedemediklerini söylüyor.

Son olarak araştırmacılar tarafından dokunma ve sıcaklık reseptörleri de ağrının işlenmesinde rol oynayabileceği belirtiliyor.  Dolayısıyla bu keşiflerin yeni tedavi stratejilerinin ve ilaçların geliştirilmesine de zemin hazırlayacağı tahmin ediliyor.

Gıda Hattından güncel e-bülten almak için adresinizi girip kayıt olabilirsiniz.

.